Türkiye'de milyonlarca çocuk, ekonomik krizin en ağır sonuçlarıyla büyüyor. TÜİK'in 2025 verilerine göre 6 milyon 708 bin çocuk gelir yoksulluğu içinde yaşıyor. Bazı aileler çocuklarına düzenli ve yeterli beslenme sağlayamazken bazıları okul gezisi, kitap veya ders çalışabilecek uygun bir alanın masrafını karşılayamıyor. Yoksulluk, çocukların en temel ihtiyaçlarına kadar uzanmış durumda.
|
▌ TÜİK VERİLERİ · 2024–2025 Türkiye'de çocuk yoksulluğunun dört göstergesi Beslenmeden eğitime, çocukların karşı karşıya kaldığı ekonomik yoksunluk. |
||
|
6,7 milyon Gelire göre yoksul çocuk 2025 |
%36,8 Yoksulluk veya sosyal dışlanma riski altındaki çocuklar 2025 |
|
|
%23,1 Her gün et, tavuk veya balığı ekonomik nedenlerle sağlayamayan haneler 2024 |
%18,7 Ücretli okul gezilerini karşılayamayan haneler 2024 |
|
|
Kaynak: TÜİK, İstatistiklerle Çocuk 2025; Türkiye'deki Çocuklar 2024. |
||
Türkiye'de kaç çocuk yoksulluk içinde yaşıyor?
TÜİK'in İstatistiklerle Çocuk 2025 raporuna göre 0-17 yaş grubundaki çocukların yüzde 31'i göreli gelir yoksulluğu içinde. Yoksulluk veya sosyal dışlanma riski altındaki çocukların oranı ise yüzde 36,8.
Maddi yoksunluk oranı bir önceki yıla göre gerileyerek yüzde 27,2'ye inse de yaklaşık her dört çocuktan biri temel ihtiyaçlarla ilişkili yoksunluklar yaşıyor.
Türkiye'de çocuklar yeterli beslenebiliyor mu?
TÜİK'in 2024 Çocuk Sağlığı ve Yoksunluğu araştırmasında, 15 yaş ve altı çocuk bulunan hanelerin yüzde 23,1'i ekonomik yetersizlik nedeniyle çocuklarına her gün et, tavuk veya balık içeren yemek sağlayamadığını bildirdi.
Hanelerin yüzde 10'unda çocuklar maddi nedenlerle günlük taze meyve ve sebzeye erişemiyor.
Eğitim Reformu Girişimi, ücretsiz ve sağlıklı okul yemeğinin yaygınlaştırılması gerektiğini vurguluyor. Milyonlarca çocuğun beslenmesi aile bütçesine bağlıyken okulda sunulan yemeğin kapsamı da doğrudan kamu politikalarının sorumluluğunda.
Yoksulluk çocukların eğitimini nasıl etkiliyor?
Çocuklu hanelerin yüzde 11,2'sinde ekonomik nedenlerle uygun bir ders çalışma alanı bulunmuyor. Yüzde 18,7'sinde ücretli okul gezilerinin masrafı karşılanamıyor.
Eğitim Reformu Girişimi'nin hesaplamasına göre 2024-2025 eğitim yılında yaklaşık 797 bin çocuk eğitim dışında kaldı. Bu çocukların tamamının yoksulluk nedeniyle okuldan uzaklaştığı söylenemez. Ancak ekonomik eşitsizlik, eğitime erişimdeki ciddi engellerden biri.
Yoksulluk çocukların oyun ve sosyal hayatını nasıl etkiliyor?
Araştırmaya göre çocuklu hanelerin yüzde 18,2'si boş zaman etkinliklerini, yüzde 22,2'si çocukları için bir haftalık tatili ekonomik nedenlerle karşılayamıyor.
Çocukların oyun oynayabilmesi, arkadaşlarıyla etkinliklere katılması veya okul gezisine gidebilmesi ailelerinin gelirine bağlı hâle geliyor.
Barınma koşulları da ağır. TÜİK'in 2025 genel yaşam koşulları araştırmasında nüfusun yüzde 28,8'i nemli duvar, sızdıran çatı veya benzeri konut sorunları bildiriyor.
Ekonomi yönetimi büyüme ve millî gelir hedeflerini açıklamayı sürdürüyor. Ancak resmî istatistikler, çocukların önemli bir bölümünün temel ihtiyaçlara erişmekte zorlandığını gösteriyor.
Çocuk yoksulluğuyla mücadelede kamu kaynaklarının nasıl kullanıldığı, ücretsiz okul yemeğinin neden yaygınlaştırılmadığı ve gelir desteklerinin yeterliliği artık daha güçlü biçimde sorgulanmalı. Çünkü bu koşullarda büyüyen çocukların kaybettiği imkânlar, yetişkin olduklarında kolayca telafi edilemiyor.




