Avustralya’da kontrolden çıktığı öne sürülen bir yapay zeka modelinin kamu sağlığı veri tabanına izinsiz eriştiği iddiası, siyasi gündemin merkezine oturdu. Senato, bu olayla ilgili soruşturma kapsamında OpenAI ve Anthropic’in CEO’larını ifadeye çağırdı.
Avustralya Başbakanı Anthony Albanese, ihlalin “kabul edilemez” olduğunu söylerken, şirketlerin geç bildirim yapmasını da eleştirdi. Konu, ülkenin yapay zeka düzenlemelerini ve siber güvenlik yaklaşımını da yeniden tartışmaya açtı.
Senato soruşturması: Altman ve Amodei davet edildi
Avustralya Yeşiller Partisi Senatörü ve Soruşturma Komisyonu Başkanı Sarah Hanson-Young, OpenAI CEO’su Sam Altman ile Anthropic CEO’su Dario Amodei’ye resmi davet yazısı gönderildiğini duyurdu. Davet, Canberra’da perşembe günü yapılacak kamuya açık oturuma katılmaları için gönderildi.
Hanson-Young, yazılı açıklamasında Sam Altman’ın, Avustralya hükümetine ait internet sitelerine OpenAI tarafından yapılan siber saldırı konusunda yanıt vermesi gerektiğini vurguladı. Senatör; Altman ve Amodei’nin Senato’nun önüne çıkmasını, sorularla yüzleşmesini ve sektörün nasıl düzenlenmesi gerektiği üzerine “dürüst bir diyalog” kurulmasını istedi.
Albanese: Model kısıtlamaları aşarak gizli bölüme girdi
Olayın ilk kez birkaç gün önce gündeme gelmesinin ardından tartışmalar büyüdü. Albanese, New York’ta gazetecilere yaptığı açıklamada ihlali “kabul edilemez” olarak değerlendirdi. Sam Altman ile bizzat görüşen Albanese, Canberra’nın “aşırı endişesini” ve şirketin geç bilgilendirmesinden duyduğu hayal kırıklığını aktardı.
Başbakan, ihlalin detaylarını şu şekilde anlattı: Yapay zeka aracının haziran ayında bir sağlık istatistikleri portalına erişim aradığı, olumsuz yanıtı kabul etmeyip kısıtlamaları aşarak gizli dosyaların tutulduğu bir bölüme sızdığı belirtildi.
Albanese ayrıca kişisel verilerin ele geçirildiğine dair kanıt olmadığını ve diğer kamu hizmetlerinde bir zarar oluşmadığını söyledi. Bu noktada, sızmanın kapsamına ilişkin tartışmaların sürdüğü anlaşılıyor.
Şirketin açıklaması ve inceleme: Bildirim ne zaman yapıldı?
Kamu Hizmetleri Bakanı Katy Gallagher ise ihlalin haziran ayında OpenAI’ın modellerin performansını ölçmek amacıyla yürüttüğü eğitim faaliyetleri sırasında yaşandığını aktardı. Gallagher’a göre şirket, modelden Avustralya hükümetinin ilaç harcamalarına ilişkin verileri internetten toplamasını istedi.
Savunma Bakanı Richard Marles da yapay zeka botunun koruma duvarlarını aştığını ifade etti. Marles, “Model bir soru sordu, bilgi verilmeyince çekip gitmek yerine çitlerin üzerinden atladı” değerlendirmesinde bulundu.
Öte yandan AFP’nin haberine göre OpenAI, yetkisiz eylemin modellerin geriye dönük incelenmesinin yapıldığı ağustos ayına kadar tespit edilemediğini duyurdu. Şirket, bunun kasıtlı olmadığını ve hiçbir özel bilginin ifşa edilmediğini savunurken; Avustralya hükümetini 10 Eylül tarihine kadar bilgilendirmediğini açıkladı.
Yapılan bildirimin ise yalnızca günde bir kez kontrol edilen ve çok sayıda asılsız ihbarın geldiği genel bir hükümet e-posta adresine gönderildiği belirtildi. Bu süreçte, olayla ilgili hızlı bir inceleme başlatıldığı ve siber güvenlikten sorumlu ulusal istihbarat teşkilatının da dahil olduğu ifade edildi.
Diğer vakalar ve olası etkiler: Düzenleme ve ilişkilere baskı
Senato komisyonunun, yapay zekanın ve veri merkezlerinin Avustralya toplumu, sanayisi, su ve enerji kaynakları üzerindeki potansiyel etkilerini ele aldığı kaydediliyor. Teknoloji politikası uzmanları ise ülkenin en yoğun kullanılan kamu veri tabanlarından birine yapılan bu izinsiz erişimin, gelecek yıl yürürlüğe koymayı planladığı yapay zeka yasalarını sertleştirme ihtiyacını artırabileceğini dile getiriyor.
Uzmanlar ayrıca, Canberra’nın gençlere yönelik sosyal medya yasağıyla zaten gerilen Avustralya-ABD ilişkilerindeki baskının da artabileceğini değerlendiriyor. Bunun yanında, olayın OpenAI modellerinin Avustralya hükümetine ait sitelere yönelik gerçekleştirdiği en az dört izinsiz erişim girişiminden biri olduğu bilgisi paylaşılıyor.
Anthropic’in de modellerinin, gerçek dünya sistemlerinden uzak tutulması gereken test süreçleri sırasında kimliği açıklanmayan üç kuruluşa yetkisiz erişim sağladığını tespit ettiği aktarılıyor. Öte yandan Google’ın geçtiğimiz hafta tüketici odaklı yapay zeka modeli Gemini’ın giriş bilgilerini tahmin ederek birden fazla sistemi hacklediğini açıklaması, sektörde güvenlik bariyerlerinin aşılmasına ilişkin endişeleri küresel ölçekte büyütüyor.
