Türk tiyatrosunun öncü isimlerinden Afife Jale’nin yaşamını sahneye taşıyan modern bale prodüksiyonu “Afife”, Atatürk Kültür Merkezi (AKM) Türk Telekom Opera Salonu’nda gerçekleştirilen prömiyerle sanatseverlerle buluştu. Mücadele dolu bir hikâyeyi dansın evrensel diliyle anlatan yapım, özellikle 1919’da yaşanan ilk çıkış engellerini ve buna rağmen atılan adımı merkezine alıyor.
İstanbul Devlet Opera ve Balesi (İDOB) tarafından sahnelenen eser, Müslüman Türk kadınlarının sahneye çıkmasının yasak olduğu dönemde, tüm engellere rağmen sahneye adım atan ilk kadın oyuncu Afife Jale’nin özgürlük, tutku ve cesaretle örülü öyküsünü izleyiciye aktarıyor. Yapıtın sahnede yeniden buluşması ise yıllar sonra gelen güçlü bir dönüş olarak öne çıkıyor.
1998’deki buluşma, İDOB prodüksiyonuyla geri döndü
“Afife”, ilk kez 1998 yılında Ankara Devlet Opera ve Balesi tarafından yine AKM’de sahnelenmişti. Aradan geçen süre zarfında hikâye, İDOB’un yeni prodüksiyonuyla yeniden hayat buldu. Böylece hem Afife Jale’nin sahneye uzanan yolculuğu hem de dönemin tanıklıkları, bu kez çağdaş bir bale diliyle yeniden yorumlandı.
Eserin bestesi Turgay Erdener’e ait. Libretto ve koreografisi ise Beyhan Murphy tarafından hazırlandı. Yapımda, Afife Jale’nin yaşamının son döneminde Bakırköy Akıl Hastanesi’nde geçirdiği süreç, hasta bakıcıların gözetiminde geçmişindeki dört ayrı dönemi anımsaması üzerinden dramatik bir kurguya dönüştürülüyor. İlk aşkı Ziya’nın kollarında hayata veda edişi de hikâyenin duygusal eksenini güçlendiriyor.
Dört evre, dört renkle sahnede
Afife Jale’nin yaşamındaki dönüm noktaları, sahneye dört ayrı evre halinde taşınıyor. Her evre, dört farklı renkle sembolize edilen dansçılar tarafından temsil ediliyor. Temsilde başkarakter Afife’ye İlke Kodal hayat verirken, “Altın Afife”yi Berin Günay, “Kırmızı Afife”yi Gizem Atik Tuncay, “Mor Afife”yi Deniz Kılınç Tunçeli ve “Gümüş Afife”yi ise Berfu Elmas canlandırdı.
Hikâyenin iz bırakan figürleri de sahnede karşılık buluyor. Afife Jale’nin yaşamında derin izler bırakan kuzeni ve ilk aşkı Ziya’yı Berkay Günay; eşi Selahattin Pınar’ı Batur Büklü; dönemin aktrisi Elisa Binemeciyen’i Zuhal Karaca canlandırıyor. Hasta bakıcılar olan “3 Gölge” ise Emre Karaca, Ahmet Şahin ve Taner Güngör’ün yorumuyla yer alıyor.
Şef İbrahim Yazıcı yönetimindeki İstanbul Devlet Opera ve Balesi Orkestrası esere eşlik ederken; dekor tasarımını Efter Tunç, kostüm tasarımını Bahar Korçan üstleniyor. Işık tasarımı Cem Yılmazer, video tasarımı ise Aisha Hajiyeva imzası taşıyor. Ekip uyumunun sahneye yansıdığı yapımda, renklerin ve dansın anlatımı hikâyenin duygusunu pekiştiriyor.
AKM’de 14, 15, 17 ve 29 Ekim’de
“Afife” balesi, sezon programı kapsamında AKM Türk Telekom Opera Salonu’nda izleyiciyle buluşmaya devam edecek. 14, 15, 17 ve 29 Ekim tarihlerinde sanatseverler eseri izleyebilecek. Böylece prömiyerle başlayan buluşma, Afife Jale’nin hikâyesinin yeniden sahnede yankılanmasını sağlayacak.
