“Bozkırın Tezenesi” olarak anılan halk ozanı Neşet Ertaş’ın vasiyeti, ölümünden 14 yıl sonra yerine getirildi. Ertaş’ın adını bizzat koyduğu “Yerköy Sürmelisi” adlı eser, yazar, akademisyen ve müzisyen Bayram Bilge Tokel tarafından seslendirildi.
Tokel’in yorumuna eşlik eden videoda, Neşet Ertaş’ın Kırşehir’e bağlılığının yanı sıra Yozgat’ın Yerköy ilçesinin de gönlünde ayrı bir yer tuttuğu anlatıldı. Bayram Bilge Tokel’in, Ertaş’ın yakın dostu olarak aktardığı ifadelerle eserin adı ve ilham kaynağı daha da netleşti.
“Yerköy Sürmelisi” ilk kez Tokel yorumuyla
Videoda, Neşet Ertaş’ın “Yerköy Sürmelisi”ni yıllar sonra bu eserle anımsatacağına işaret eden bir detay paylaşıldı. Neşet Ertaş’ın, Kırşehirli olduğunu söylemesiyle bilinirken aynı zamanda Yozgat’ın Yerköy’üne de özel bir bağ kurduğu; “ben Kırşehirli olduğum kadar hatta daha çok Yozgatlıyım da” sözünün bu sevginin karşılığı olarak aktarılmasında ise dikkat çekildi.
Açıklamada, “Yerköy Sürmelisi”nin sadece bir türkü olmadığı vurgusu yapıldı. Ertaş’ın Yerköy’e bıraktığı “gönül izi” olarak görülen eser; Yozgat’a duyulan sevgi ve dostluğa verilen değerin bir hatırası olarak tanımlandı. Neşet Ertaş’ın eser adını kendisinin koyduğu ve Bayram Bilge Tokel’e ithaf edeceğini söylediği de ifade edildi.
Ertaş’ın, bu sözlerin ardından eseri “son albümünde” seslendirdiği belirtilirken, aradan geçen yılların ardından bugün “Yerköy Sürmelisi”nin ilk kez Tokel yorumuyla dinleyiciyle buluştuğu kaydedildi. Metinde, “üstat Neşet Ertaş’ı aramızdan ayrılışının 14. yılında rahmet, minnet ve saygıyla anıyoruz” ifadeleri yer aldı.
Yerköy’de geçen yıllar ve “abdâl geleneği”
Haberin devamında, Yozgat’ın Yerköy ilçesi Kale Mahallesi’nde yaşayan Neşet Ertaş’ın yakınlarından Veli Atay’ın anlatılarına yer verildi. Atay, Neşet Ertaş’ın gençlik yıllarında bir bölümünü Yerköy’de geçirdiğini aktararak, babası Muharrem Ağa’nın burada yaşadığını söyledi.
Atay, beraber düğünlere gidip çaldıklarını, komşuluklarının olduğunu ve Ertaş’ın Yerköy’de toplumun toplandığı ortamlarda saz çaldığını anlattı. Sabahlara kadar saz çalındığını, sohbet edildiğini dile getiren Atay, Neşet Ertaş’ın 16-17 yıl kadar Kırıksoku köyünde kaldıktan sonra Yerköy’e geldiğini ve yerleştiğini ifade etti.
“Neşet Ertaş’la o zaman düğünlerde oynardık” diyen Veli Atay, Yerköy’deki müzik geleneğinin sadece icra değil, aynı zamanda “abdal geleneği” olarak yaşatılan bir kültür olduğunun altını çizdi. Anlatıda, düğünlerin yanında birlikte çalıp çağırmanın ve dönemin ruhunu yansıtan komşulukların öne çıktığı görüldü.
Kültür sanat merkezi çağrısı
Yozgat Genç Sanayici İş Adamları Derneği Başkanı Ayhan Çelik de Neşet Ertaş’ın yaşadığı evin kültür sanat merkezine dönüştürülmesini istedi. Çelik, Neşet Ertaş’ın babası Muharrem Ertaş ile birlikte 6 yıl Kırşehir’in Çiçekdağı ilçesine bağlı Tırtıllar köyünde yaşadığını; annenin vefatının ardından Yozgat’ın Kırıksoku köyüne geçildiğini söyledi.
Çelik, 17 yıl Kırıksoku’da kaldıktan sonra Yerköy’e gelen baba-oğulun burada yaklaşık 20 yıla yakın süre boyunca müzik yaptığını aktardı. Muharrem Ertaş ve Neşet Ertaş’ın Yerköy halkına hizmet ederek düğünlerde çaldığını, sünnet gibi etkinliklere de eşlik ettiklerini; ayrıca plak dükkânı açtıklarını belirtti.
Ayhan Çelik, Yerköy’de Neşet Ertaş’ın emeğine vurgu yaparak “Yerköy Sürmelisi”nin ölümden 14 yıl sonra “Yerköy Sürmelisi” adıyla yeniden yorumlanmasına ilişkin sürecin, Bayram Bilge Tokel’in katkılarıyla gündeme geldiğini anlattı. Çelik, Ertaş’ın ismini yaşatacak şekilde evlerin müzeye dönüştürülmesi çağrısında bulundu; abdal kültürünün Yerköy’de sürmesi için Kültür Bakanlığı bünyesinde adım atılmasını istedi.
Mahallelerde abdalların yaşadığını ama zamanla göçlerin hızlandığını ifade eden Çelik, bu geleneğin kayıt altına alınması ve gelecek kuşaklara aktarılması gerektiğini belirtti. Neşet Ertaş’ın adının yaşatılması, sanatının ise unutulmaması gerektiği mesajıyla sözlerini tamamladı.
