Yapay zekanın sağlık alanındaki etkisi her geçen gün daha görünür hale gelirken Microsoft, “doktor gibi” adım adım teşhis koymayı hedefleyen yeni bir modeliyle dikkat çekti. Şirketin bu çalışmasına ait araştırma Science dergisinde yayımlandı. Microsoft’a göre sistem, karmaşık tıbbi vakalarda pratisyen hekimlerin başarısını belirgin biçimde geçiyor.
Modelin öne çıkan tarafı, teşhisi tek seferde üretmek yerine süreci bir klinik uzman gibi parça parça ilerletmesi. Bu yaklaşımın hem değerlendirme mantığını hem de teşhis yol haritasını nasıl kurduğu, araştırmada ayrıntılarıyla anlatıldı.
Teşhis süreci “orkestratör” ile adım adım yönetiliyor
Science’ta yer alan araştırmaya göre yapay zeka, hastaya hangi soruların sorulacağına, hangi muayenelerin yapılacağına ve hangi testlerin isteneceğine kendisi karar veriyor. Sistem, bir problemi ele alış biçimini düzenleyen bir “orkestratör” aracılığıyla çalışıyor. Bu orkestratör; birlikte çalışan simüle edilmiş klinik uzmanlardan destek alarak vakayı adım adım çözüyor.
Microsoft’un açıklamalarına göre model, teşhis süreci boyunca olası tanıları ve izlenecek yolu sürekli güncelliyor. Böylece yeni bilgiler geldikçe sistemin hangi adımda ne yapacağı yeniden belirleniyor. Araştırmada, yaklaşımın “değerlendirme ve teşhis koyma” konusunda pratisyen hekimlerle kıyaslandığında avantaj sağladığı vurgulanıyor.
Klasik modellerden farkı: Belirtileri aynı anda değil, sırayla değerlendiriyor
Mevcut bazı tıbbi yapay zeka modelleri, hastanın tüm belirtilerini, laboratuvar sonuçlarını ve görüntüleme bulgularını aynı anda değerlendirerek teşhis üretmeye çalışıyor. Microsoft’un geliştirdiği yeni model ise bunun yerine önce hastanın tıbbi geçmişiyle ilgili hangi soruların sorulacağına odaklanıyor. Ardından fiziki muayenede hangi bulguların önemli olduğuna karar veriyor.
Toplanan bilgilere göre hangi testlerin yapılması gerektiği belirleniyor; sonuçlar değerlendirildikten sonra gerekirse ek testler talep ediliyor. Araştırmacılar bu sürecin, klinik pratikteki düşünme ve ilerleme biçimine daha yakın bir akış sunduğunu aktardı.
Senaryolu testlerde doktorlardan daha iyi performans
Microsoft’un paylaştığı bilgilere göre model, 300’ün üzerinde son derece sıra dışı ve karmaşık tıbbi vakayı teşhis etmeye yönelik şekilde test edildi. Yapılan değerlendirmelerde sistemin, hasta değerlendirme ve teşhis koyma konusunda pratisyen hekimlerden iki katından fazla başarılı olduğu belirtildi.
Araştırmada ayrıca modelin, büyük bir acil servis başvuru veri tabanından alınan senaryolarla da sınandığı ifade edildi. Microsoft’un anlatımına göre bu testlerde yapay zeka, doktorlardan daha iyi performans gösterdi.
Değerlendirmelerde genellikle çoktan seçmeli soruların kullanıldığını belirten ekip, bu noktaya da dikkat çekti. Microsoft AI’ın sağlık biriminden sorumlu kurumsal başkan yardımcısı ve geliştiren ekibin lideri Dr. Dominic King ise “Yapay zeka, bu sınavlarda yüzde 100 başarı oranına ulaşma konusunda çok iyi hale geldi” ifadelerini kullandı.
