Manisa’nın Akhisar ilçesine bağlı Zeytinliova’da zeytin üreticileri, fiyatların maliyetlerin altında kalmasına karşı harekete geçti. Üreticiler, düşük alım fiyatları gerekçesiyle bir hafta boyunca hasat ve ürün teslimini durduracağını duyurdu. Elekçiler ve mahalle muhtarlığının da destek verdiği eylemde zeytin alımı durdurulurken büyük firmalara ürün akışı kesildi.
Hasat ve teslim durdu, alım kesildi
Kararın ardından Zeytinliova’da üreticilerin hasadı ve ürün teslimi bir hafta süreyle durduruldu. Eylem kapsamında elekçiler ile mahalle muhtarlığı da sürece destek verirken, alımın yapılmaması nedeniyle büyük alıcıların ürün temininde aksamalar yaşanması bekleniyor. Üreticiler, bu adımın piyasadaki fiyat dengesizliğine dikkat çekmek için atıldığını vurguluyor.
Tarım-Sen Başkanı Umut Kocagöz, bu yıl verim ve kalite tarafında bir sorun yaşanmadığını ancak fiyatların maliyetlerin gerisinde kaldığını söyledi. Kocagöz, zeytin fiyatlarının 80 liradan başlayıp zaman içinde 70, 60 ve 50 liraya kadar gerilediğini belirtti. Farklı kalibrelerde ise 20-30 liralık fiyatların konuşulduğunu ifade etti.
“Şirketler değil, maliyetler kazandırıyor” diyor
Kocagöz, üreticinin zarar ettiğini ve elekçi ile hasat işçilerinin de bu rakamlarla geçinemeyeceğini vurguladı. Piyasadaki belirleyicinin büyük alıcılar olduğunu savunan Kocagöz, Akhisar’da uluslararası ticaret yapan dört beş firmanın fiyatları şekillendirdiğini, çiftçinin bu noktada söz hakkı bulunmadığını dile getirdi.
Çiftçiye yüklenen maliyetin, döviz politikaları ve ihracatta yaşanan rekabet sorunları nedeniyle arttığını ileri süren Kocagöz, firmaların kendi kârlarından vazgeçmek yerine ürünü düşük fiyata aldığını kaydetti. Üreticilerin örgütsüzlüğünün sorunu derinleştirdiğini anlatan Kocagöz, ziraat odalarının hak arayışında yeterince etkili olamadığını, TARİŞ ve Tarım Kredi gibi kurumların müdahalelerinin ise beklentileri karşılamadığını söyledi.
Üretici ile tüketici arasındaki fiyat farkına da dikkat çeken Kocagöz, çiftçilerin 20-30 liraya teslim ettiği ürünlerin firmalar tarafından 180-200 liraya başka yerlere gönderildiğini anlattıklarını aktardı. Kocagöz, eylem sırasında bir çiftçinin yaşadığı durumu şu sözlerle paylaştığını aktardı: “Biz burada 20 liraya ürün veriyoruz, hemen otobandaki dinlenme tesislerinde zeytin 1200 liraya satılıyor.” Kocagöz, bu tabloda hem çiftçi hem tüketicinin kaybettiğini, kazananın ise şirketler olduğunu söyledi.
Mazot ve işçilik giderleri hasadı zorluyor
Artan mazot ve işçilik giderlerinin hasadı tehlikeye attığını belirten Kocagöz, bir üreticinin “50 ton zeytin üretiyorum, yüz binlerce lira borcum var. Bu zeytini toplayacak imkânım yok. Toplarsam daha fazla zarar ederim” dediğini aktardı. Üreticilerin zeytincilikten vazgeçmesinin, uzun vadede tüketiciyi de etkileyeceğini vurguladı.
Eylemin çevre mahallelere yayıldığını belirten Kocagöz, taleplerin karşılanmaması halinde sürecin uzayabileceğini kaydetti. Tarım ve Orman Bakanlığı’na adil alım fiyatı belirleme ve denetleme çağrısı yapan Kocagöz, üreticiye destekleme primi verilmesini istedi. Kooperatiflerin ürün alımı, işleme ve pazarlama faaliyetlerinin desteklenmesi gerektiğini de ifade eden Kocagöz, bu adımların üreticinin ayakta kalması için önem taşıdığını söyledi.
