Mısır, bir yandan ekonomik darboğaz, yüksek enflasyon ve artan dış borç baskısıyla mücadele ederken, diğer yandan çölün ortasında milyarlarca dolarlık yeni bir mega projeye hazırlanıyor.
Talaat Moustafa Grubu (TMG) ile Mısır Ulusal Bankası iş birliğinde hayata geçirileceği duyurulan “The Spine”, 27 milyar dolarlık bütçesiyle ülkenin en iddialı akıllı şehir projelerinden biri olarak tanıtıldı. Yaklaşık 2,4 milyon metrekarelik alana kurulacak proje; konut, otel, ticaret ve eğlence merkezlerini yapay zekâ destekli dijital altyapıyla birleştirmeyi hedefliyor.
Ancak projeye ilişkin en büyük soru şu: Mısır gerçekten geleceğe mi yatırım yapıyor, yoksa ekonomik gerçeklerden kopuk bir vitrin mi inşa ediyor?
Çölün ortasında “dijital gösteri”
Yetkililere göre şehir, tamamen yapay zekâ destekli bir dijital ikiz sistemle yönetilecek. Trafik akışından enerji kullanımına, acil durum senaryolarından altyapı bakımına kadar her alan algoritmalarla kontrol edilecek.
Nvidia Omniverse tabanlı sistemler, veri merkezleri ve yüzlerce mikro işlem düğümüyle desteklenecek altyapı, teoride kusursuz bir şehir vaat ediyor.
Ancak uzmanlar, bu tür projelerin çoğu zaman teknoloji söylemiyle pazarlanan yüksek maliyetli prestij yatırımlarına dönüştüğüne dikkat çekiyor.
NEOM benzeri risk
“The Spine”, Suudi Arabistan’ın tartışmalı mega projesi NEOM ile kıyaslanıyor.
Bölgede son yıllarda duyurulan dev akıllı şehir projelerinin önemli bölümü, maliyet artışları, gecikmeler ve yatırımcı belirsizliği nedeniyle hedeflerin gerisinde kaldı.
Mısır’ın mevcut ekonomik tablosu düşünüldüğünde, 27 milyar dolarlık bu yatırımın nasıl finanse edileceği ve toplumsal karşılığının ne olacağı sorusu yanıt bekliyor.
Halk yoksullukla boğuşurken
Projeye yönelik eleştirilerin merkezinde, Mısır’daki ekonomik tablo yer alıyor.
Artan hayat pahalılığı, döviz krizi ve temel tüketim ürünlerindeki fiyat artışları nedeniyle geniş kesimler geçim sıkıntısı yaşarken, kaynakların lüks teknoloji projelerine ayrılması tepki çekiyor.
Muhalif çevreler, yönetimin “geleceğin şehri” söylemiyle ekonomik gerçekleri perdelemeye çalıştığını savunuyor.
Vaat büyük, soru işaretleri daha büyük
“The Spine” hayata geçerse teknoloji açısından dikkat çekici bir model olabilir. Ancak proje, bugünden çok yarının vitrinine yatırım yapıldığı eleştirileriyle karşı karşıya.
Çölün ortasında yükselmesi planlanan bu dijital şehir, Mısır için kalkınma hamlesi mi olacak yoksa pahalı bir prestij projesi olarak mı anılacak, bunu zaman gösterecek.