Türk edebiyatının ve düşünce tarihinin önemli duraklarından Aşiyan, İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB) Miras tarafından restore ediliyor. İBB Genel Sekreter Yardımcısı Mahir Polat, Aşiyan’ın bir döneme ışık tutan mirasıyla birlikte günümüze kazandırılacağını söyledi.
İstanbul’da Bebek sırtlarında yer alan bu tarihi yapı, Tevfik Fikret’in 1906-1915 yılları arasında yaşadığı, çalıştığı ve üretim yaptığı yer olarak biliniyor. Polat, restorasyonun yalnızca taş ve mekânla sınırlı kalmayacağını; Fikret’in özgür düşüncesini yansıtan “ruhu” da geleceğe taşımayı hedeflediklerini ifade etti.
“Cumhuriyet’e ilham veren aydınlık ruhu” vurgusu
İBB Miras’ın Aşiyan’a yönelik çalışmalarını anlatan Mahir Polat, restorasyon sürecinin amacını yapının kültürel değerini korumak olarak tanımladı. Polat’a göre çalışmalar, tarihi evi yeniden yaşatırken aynı zamanda “Cumhuriyet’e ilham veren aydınlık ruhu” da sonraki kuşaklara aktaracak.
Polat, Aşiyan’ı sadece bir konut değil, aynı zamanda dönemin baskıcı ikliminden bunalan Tevfik Fikret’in planlarını bizzat çizerek kurduğu bir sığınak olarak gördüklerini belirtti. Fikret’in bu evi bir kaçış noktası olarak inşa ettiği; sonrasında ise yapının, yalnızca şairin kişisel dünyasına ait olmaktan çıkarak bir düşünce alanına dönüştüğü kaydedildi.
Polat’ın mesajında, yapı için kullanılan ifadeler de dikkat çekti: “Aşiyan... Sadece bir ev değil.” Söz konusu yaklaşımda, yapının “fikir hür, irfanı hür” bir neslin ve Türk aydınlanmasının doğduğu yerlerden biri olduğuna vurgu yapıldı.
Bebek’teki Aşiyan’ın tarihçesi
Aşiyan, Farsça “kuş yuvası” anlamına gelen adıyla da öne çıkıyor. Tevfik Fikret’in vefatından sonra eşi Nazime Hanım tarafından korunduğu belirtilen ev, daha sonra İstanbul Belediyesi tarafından satın alındı.
Aşiyan’ın 1945 yılında “Edebiyat-ı Cedide Müzesi” adıyla ziyarete açıldığı ifade ediliyor. Bu süreçle birlikte yapı, edebiyat tarihindeki yerini kurumsal bir müze kimliğiyle sürdürmeye başladı.
İBB Miras’ın restorasyon hamlesiyle Aşiyan’ın yeniden güçlendirilmesi hedefleniyor. Yapının hem Tevfik Fikret’in yaşam dönemindeki üretim ve çalışma mekânı kimliği hem de Türk düşünce hayatına bağlanan simgesel yönü, çalışmaların merkezinde yer alıyor.
İBB’nin açıklamasında, restorasyonun “sadece taşını toprağını değil” ifadesiyle özetlenen bir yaklaşımı işaret ettiği görülüyor. Böylece Aşiyan’ın hem tarihi dokusu hem de temsil ettiği düşünsel mirasın korunması amaçlanıyor.