ABD’nin Çin’le yaşanan gerilimi büyütmemek için önemli bir adımı ertelediği bildirildi. Çinli yapay zeka girişimi DeepSeek ile bağlantılı bazı şirketlerin ticaret kara listesine alınması süreci, ABD tarafında “beklemeye” alındı.
Konuyla ilgili değerlendirmelerde, kararın Trump yönetiminin Pekin’le tansiyonu artırmaktan kaçınma yaklaşımıyla bağlantılı olduğu öne çıktı. DeepSeek’in “kara listeye alınmadığı” yönünde bir çerçeve de paylaşıldı.
DeepSeek ve CXMT için erteleme
Haberde, ABD’nin Çinli DeepSeek’i kara listeye almayı ertelediği belirtildi. Bu ertelemenin, DeepSeek’in yanı sıra bellek çipi üreticisi CXMT ve “ulusal güvenlik riski” kapsamında değerlendirilen 100’den fazla başka şirketi kapsayacak şekilde gündeme gelen listelemeye dair olduğu aktarıldı.
Geçen yıl yapılan değerlendirmelerde, söz konusu firmaların Ticaret Bakanlığı’nın Varlık Listesi’ne (Entity List) eklenmesi için süreç başlatıldığı hatırlatıldı. Buna göre, listeye ekleme kararı bir kurumlar arası komite tarafından onaylanmıştı.
Geri planda Çin gerilimi vurgusu
ABD tarafında, bu adımın arka planında Çin’le gerilimi tırmandırmama hedefinin bulunduğu ifade edildi. Trump yönetiminin Pekin ile yaşanan sürtüşmenin kontrolden çıkmasını önlemeye çalıştığı belirtilirken, ticaret kara listesi gibi sert hamlelerin zamanlamasına da dikkat çekildi.
Öte yandan DeepSeek’in daha önce gündeme gelmesine neden olan iddialar da haberde yer aldı. ABD Dışişleri Bakanlığı’nda üst düzey bir yetkili, geçen yıl yaptığı açıklamada DeepSeek’in, Çin’in askeri ve istihbarat operasyonlarını desteklediğini öne sürdü.
Yetkili ayrıca, DeepSeek’in gelişmiş ABD çiplerine yasa dışı yollardan erişmek için Güneydoğu Asya’daki paravan şirketleri kullanmaya çalıştığını söyledi. Bu ifadeler, DeepSeek ve bağlantılı firmaların neden ulusal güvenlik tartışmalarının merkezinde yer aldığını ortaya koyuyor.
Entity List onayı geçmişte verilmişti
Habere göre DeepSeek’in ve CXMT’nin yanı sıra diğer şirketlerin Ticaret Bakanlığı’nın Varlık Listesi’ne alınması, geçen yıl kurumlar arası bir komite tarafından onaylanmıştı. Bu kapsamda, ABD tarafında “ticaret kara listesine ekleme” adımının ertelenmesiyle birlikte sürecin hangi aşamada olduğu da tekrar gündeme geldi.
Öte yandan kaynağın verdiği çerçeve, DeepSeek’in “gerilimin artmaması” için kara listeye alınmadığını gösteren bir yaklaşımı işaret ediyor. Böylece, yapay zeka ekosistemindeki aktörler hakkında alınması beklenen sert ticari kararların zamanlaması, ABD-Çin ilişkilerinin seyrine bağlı şekilde değişmiş görünüyor.
