Polisten Massive Attack’e soruşturma

Singapur’da polis, Massive Attack’in konserinde Filistin bayrağı açtığı gerekçesiyle inceleme başlattı. Grubun, etkinlik sırasında yabancı bir ülke simgesini nasıl ve hangi koşullarda kullandığı tartışılıyor. Bu kapsamda, soruşturmanın ruhsat şartları üzerinden yürütüldüğü bildirildi.

Yerel kaynaklara göre grup, “ruhsat şartlarının muhtemel ihlaliyle” suçlanıyor. Yani olayın sadece bayrak açılmasıyla sınırlı kalmadığı, etkinliğin izin ve koşullarının da değerlendirmeye alındığı belirtiliyor. Polis, konserle bağlantılı olarak gerekli incelemeleri sürdürüyor.

Sosyal medyadaki görüntüler dikkat çekti

İnternete düşen görüntülerde, Massive Attack’in iki üyesinin sahne sırasında Filistin bayrağı açtığı görülüyor. Ayrıca seyircilerin “Özgür Filistin” diye bağırdığı aktarılıyor. Bu paylaşımlar, olaya ilişkin tartışmaların büyümesine ve resmi sürecin gündeme gelmesine zemin hazırladı.

Singapur’da yürürlükteki düzenlemeler, yabancı ülke simgelerinin izinsiz şekilde kullanılmasını yasaklıyor. Bu nedenle polis incelemesinde, konserin gerçekleştirildiği yerin ruhsatı ve etkinlikteki uygulamaların uygunluğu mercek altına alınıyor. Haberlere göre, iddialar bu bağlamda değerlendiriliyor.

İzinsiz kullanımda ceza riski

Singapur yasaları, yabancı ülke işaretlerinin izin olmadan kullanılmasına karşı yaptırımlar içeriyor. İhlal halinde para cezası ve hapis cezası gündeme gelebiliyor. Düzenlemelere göre, ihlaller için 500 dolara kadar para cezası ve 6 aya kadar hapis cezası öngörülüyor.

Bu çerçevede Massive Attack’in konserinde bayrak kullanımının, ilgili izinler ve şartlar açısından nasıl değerlendirileceği kritik önem taşıyor. Soruşturma devam ederken, grubun konuya ilişkin yapacağı açıklamalar ve polis incelemesinin bulguları sürecin seyrini belirleyecek.

Belgeselde dört mağdurun anlatıları var

BBC’de yayımlanan belgeselde, Leto’nun 2002-2016 yılları arasında, yani 30’lu ve 40’lı yaşlarında olduğu dönemde iddia edilen eylemler detaylandırıldı. Güvenlik gerekçesiyle “Isabel”, “Clara”, “Alex” ve “Etta” takma isimlerini kullanan kadınlar, yaşadıkları süreçleri anlattı. İddiaların odağında ise özellikle cinsel saldırı ve taciz olduğu belirtiliyor.

“Isabel” adlı mağdur, 2002 yılında henüz 17 yaşındayken Leto’nun bir motel banyosunda kendisine cinsel saldırıda bulunduğunu söyledi. “Clara” ise 2006 yılında, yasal rıza yaşının 18 olduğu California’da 17 yaşındayken Leto ile cinsel ilişkiye girdiğini, durumu gündeme getirdiğinde Leto’nun konuyu önemsemeyerek geçiştirdiğini iddia etti.

Belgeselde dikkat çeken bir diğer anlatı “Etta”dan geldi. Etta, 14 yaşındayken bir festivalde Leto’nun cinsel içerikli yorumlarına maruz kaldığını, 16 yaşına geldiğinde ise sürekli telefonlarla taciz edildiğini öne sürdü. Etta, olaydan iki yıl sonra kendisine ilişkiyi gizli tutması için bir gizlilik sözleşmesi (NDA) gönderildiğini ancak bunu imzalamayı reddettiğini söyledi. BBC’nin ise söz konusu belgeyi inceleyerek iddiayı doğruladığını aktardığı belirtildi.

“Thirty Seconds to Mars” ekibinden de tanıklık iddiası

Belgeselde yalnızca mağdurların ifadeleri yer almıyor. Leto’nun dünyaca ünlü rock grubu “Thirty Seconds to Mars” ile uzun yıllar çalıştığı belirtilen iki erkek personelin de tanıklık yaptığı ifade ediliyor. Bu kişiler, Leto’nun kuliste ve stüdyoda genç kızlarla kurduğu yakın ilişkilerden ekip olarak ciddi rahatsızlık duyduklarını ve aradaki yaş farkının kabul edilemez olduğunu düşündüklerini öne sürdü.

BBC belgeselinin yayınlanmasıyla birlikte Hollywood’da geniş yankı uyandırdığı aktarılırken, iddialar karşısında Leto’nun açıklaması da gündeme geldi.

Leto suçlamaları tamamen reddetti

Jared Leto, hakkında yöneltilen ağır ithamların ardından Page Six’e özel bir açıklama yaparak iddiaları yalanladı. Leto’nun açıklamasında, “Hayatım boyunca hiç kimseye cinsel saldırıda bulunmadım. Bu iddialar tamamen ve kesinlikle asılsızdır” ifadelerine yer verildi. Haberde, 54 yaşındaki oyuncunun tüm suçlamaları kesin bir dille reddettiği vurgulanıyor.

Daha önce de benzer taciz ve uygunsuz mesaj iddialarıyla gündeme gelen Leto, 2014 yılında “Dallas Buyers Club” filmindeki performansıyla Oscar kazanmıştı. Leto’nun son dönemde ise “Masters of the Universe” projesinde yer aldığı belirtiliyor.

270 bine yaklaşan tahliyeler, en ağır tablo Fransa ve İspanya’da

Fransa’da özellikle Bordeaux çevresi ile Gironde ve Landes bölgelerinde yangınların etkisini artırmasıyla on binlerce kişi tahliye edildi. İspanya’da ise Madrid çevresindeki yangınların birleşmesi sonrasında yaklaşık 60 bin kişi güvenlik amacıyla bölgeden uzaklaştırıldı. Ayrıca 28 bin kişiye, evlerinden çıkmamaları konusunda uyarı yapıldığı bildirildi.

Toplamda tahliye edilenlerin sayısının 270 bine yaklaştığı belirtiliyor. Yangınlar sürerken, yerel yönetimler ve kriz ekipleri tahliye süreçlerini adım adım yürütüyor. Yetkililer, rüzgâr ve hava şartlarının önümüzdeki günlerde de elverişsiz seyretmesi nedeniyle yeni tahliyelerin gündeme gelebileceğini ifade etti.

Askeri destek ve hava müdahalesi devreye alındı

Fransa hükümeti, yangınlarla mücadele kapsamında şimdiye kadarki en kapsamlı askeri desteklerden birini başlattı. Operasyonlara yaklaşık 1.500 asker, helikopterler ve ilk kez yangın söndürme görevinde kullanılan Airbus A400M askeri nakliye uçağı dahil edildi. Airbus A400M’nin tek seferde 20 ton su ya da yangın geciktirici kimyasal bırakabildiği kaydedildi.

İspanya’da Valencia yakınlarında çıkan ayrı bir orman yangınında ise bir kişinin hayatını kaybettiği açıklandı. Dumandan etkilenen çok sayıda kişi için bölgeye kara ve hava destekli ekipler sevk edildi. Yetkililer yangının kısmen kontrol altına alındığını, ancak riskin tamamen ortadan kalkmadığını bildirdi.

İskoçya’da Cairngorms alarmı: Londra’dan askeri destek istendi

Yangınlar yalnızca kıta Avrupa’sında değil, Birleşik Krallık’ta da etkisini gösteriyor. İskoçya’daki Cairngorms Ulusal Parkı’nda 10 gündür süren yangın nedeniyle olağanüstü hâl ilan edildi. Bölge yönetimi, Londra’dan askeri destek talep etti.

Yüzü aşkın itfaiyeci ve helikopterlerle müdahale edilmesine rağmen yangın henüz tamamen kontrol altına alınamadı. Müdahale ekipleri, alevlerin yayılmasını engellemek için hem kara ekiplerinin hem de havadan desteğin koordinasyonunu artırıyor.

Kuraklık ve şiddetli rüzgârlar yangınları büyütüyor

Uzmanlar yangınların bu kadar hızlı büyümesinde yalnızca sıcak havanın değil, uzun süredir devam eden kuraklığın ve kuruyan bitki örtüsünün de etkili olduğunu vurguluyor. Şiddetli rüzgârların alevleri beslediği ve yayılımı hızlandırdığı belirtiliyor.

Özellikle Akdeniz havzasında iklim değişikliğiyle birlikte sıcak hava dalgalarının daha sık, daha uzun ve daha şiddetli yaşandığına dikkat çeken uzmanlar, bu koşulların yangın sezonunu uzattığını ifade ediyor. Büyük çaplı orman yangınlarının artık yaz aylarının olağan bir parçası hâline geldiğini belirten değerlendirmeler doğrultusunda birçok Avrupa ülkesi, önümüzdeki haftalarda itfaiye ve sivil savunma kapasitesini en üst seviyede tutmayı planlıyor.

Kalış süresi artık en fazla 4 yıl

Bakanlığın yazılı açıklamasına göre, F (öğrenci), J (değişim programı) ve I (medya/gazeteci) kategorilerinde olan göçmenlik dışı vize sahiplerinin ABD’de kalabileceği süreye ilişkin “nihai kural” belirlendi. Açıklamada, önceki düzenlemelerde rutin bir hükümet denetimi olmaksızın ABD’de kalmaya imkân tanıyan maddelerin kaldırıldığı ve bunun yerine sabit süre sınırı getirildiği vurgulandı.

Yeni kurala göre, öğrenci vizesi ya da değişim programı kapsamında ülkeye gelen vize sahipleri, yalnızca mevcut eğitim programlarının süresi kadar ABD’de kalabilecek. Ancak bu sürenin hiçbir şekilde 4 yılı geçemeyeceği belirtildi. Böylece uzun dönemli kalışın önüne geçilmesi hedefleniyor.

Program uzatımı mümkün: Federal mercilere başvuru

Açıklamada ayrıca, akademik programlarını tamamlamak için ek süreye ihtiyaç duyan kişilerin seçenekleri de paylaşıldı. Buna göre, vize sahipleri federal mercilere başvurarak süre uzatma talebinde bulunabilecek. Yani kuralın mutlak biçimde tüm uzatımları tamamen ortadan kaldırmadığı, başvurunun ise federal süreç üzerinden yürütüleceği ifade edilmiş oldu.

Düzenlemenin önümüzdeki günlerde resmen yayımlanması bekleniyor. Resmi yayımlanmasının ardından, yayımlandığı tarihten itibaren 60 gün içinde yürürlüğe girmesi öngörülüyor. Bu takvim, uygulamanın kimleri ne zaman kapsayacağını belirlemesi açısından önem taşıyor.

Bakan Mullin: Eski sistem göçmenlik kurallarını aşmaya açık hale gelmişti

Karara ilişkin değerlendirmelerde bulunan ABD İç Güvenlik Bakanı Markwayne Mullin, eski uygulamanın göçmenlik kurallarını aşmak için kullanıldığını ileri sürdü. Mullin, yaptığı açıklamada, “Yıllar boyunca yabancı öğrenciler ABD'ye süresiz kabul edildi ve bu da binlerce kişinin ABD'den ayrılmamak için sürekli derslere kaydolarak göçmenlik sistemimizi kötüye kullanmasına olanak sağladı.” ifadelerini kullandı.

Mullin, yeni vize süre sınırlamalarıyla birlikte ABD’de bulunan yabancıların “etkin şekilde taranması, incelenmesi ve izlenmesi” imkânının yeniden güçleneceğini söyledi. Bakanlığın yaklaşımında, kalış sürelerine net bir üst sınır getirilmesiyle birlikte sistemin daha sıkı denetime tabi tutulmasının amaçlandığı görülüyor.

Hürmüzgan’da iki köprü hedef alındı

İran’ın Hürmüzgan eyaletine bağlı Bender Hamir bölgesinde yer alan iki köprü, hava saldırısıyla vuruldu. Saldırılardan biri sırasında köprü üzerinde bulunan sivil bir araç da hedef alındı. İran devlet televizyonu, aracın sürücüsünün yaşamını kaybettiğini duyurdu.

Yaşanan askeri hareketliliğe ilişkin taraflardan henüz resmi bir açıklama gelmedi. Ancak saldırının ardından bölgede yeni bir hedef daha tespit edildiği bilgisi paylaşıldı.

Bender Abbas’taki demiryolu bağlantısı da vuruldu

Köprü saldırılarının devamında hedef olarak Bender Abbas öne çıktı. İran devlet televizyonu, Hürmüz Boğazı yakınlarında bulunan demiryolu bağlantı istasyonunun vurulduğunu bildirdi. Açıklamada saldırının altyapıyı hedef aldığı vurgulanırken, 2 kişinin yaralandığı aktarıldı.

Trump’ın İran’a yönelik altyapı tehditleriyle aynı zaman diliminde gerçekleşen bu saldırılar, bölgedeki gerilimin yükseldiği bir döneme denk geldi. İsrail ve ABD eksenindeki tartışmaların ardından Orta Doğu’da gerilimli atmosferin devam ettiği bir süreçte altyapı hedeflerinin gündeme gelmesi dikkat çekiyor.

Trump’ın 14 Temmuz’daki “altyapı” tehdidi

Öte yandan saldırıların, Trump’ın İran’a yönelik altyapı tehdidi açıklamasının hemen ardından geldiği belirtildi. Trump, 14 Temmuz’da yaptığı açıklamada “Enerji hedeflerini en sona bırakacağım ama sonunda onları da vuracağız.” ifadelerini kullanmıştı. Ayrıca “gelecek hafta sıra elektrik santrallerine ve köprülere gelecek” şeklinde bir uyarı da yer almıştı.

İran’a yönelik mesajlarda müzakere masasına oturulmaması halinde daha sert adımların gündeme geleceği vurgulanırken, köprü ve elektrik santralleri gibi kritik noktaların hedef alınabileceğine dair söylemler de paylaşıldı.

İran’dan “misilleme” uyarısı

Trump’ın tehditlerinin ardından İran askeri kanadından daha önce bir misilleme uyarısı yapılmıştı. İran Genelkurmay Başkanlığı Sözcüsü Tuğgeneral Ebulfazl Şikarçi, devlet televizyonuna yaptığı açıklamada, İran’ın altyapısına yönelik bir saldırı düzenlenmesi halinde bölgedeki tüm altyapı tesislerinin hedef alınacağını söylemişti.

Bununla birlikte saldırıların hangi aşamada nasıl yürütüldüğüne dair resmi bir taraf açıklaması henüz yapılmadı. İran’da yaşanan köprü ve demiryolu saldırıları ise, gerilimin altyapı üzerinden tırmanabileceğine dair kaygıları artırdı.

Mutabakat 20 gün sonra “geçersiz” kılındı iddiası

Bakanlık tarafından yapılan yazılı açıklamada, ABD’nin mutabakatı imzaladıktan yalnızca 20 gün sonra çeşitli unsurları ihlal ederek geçersiz hale getirdiği ileri sürüldü. Açıklamada, Washington yönetiminin müzakere süreci sürerken de diplomatik taahhütlerini bozduğu savunuldu.

İran, ABD’nin bu ihlallerinin diplomatik adımların zedelenmesine yol açtığını, arabuluculuk mekanizmasına ve diyalog sürecine zarar verdiğini belirtti. Metinde, Washington’un 18 Haziran tarihli mutabakatın tüm unsurlarını ihlal ettiğine dikkat çekildi.

Sivil altyapı hedef alındı, “savaş suçu” denildi

İran Dışişleri Bakanlığı açıklamasında, ABD’nin sivil altyapıya yönelik saldırılarının “savaş suçu” niteliğinde olduğu kaydedildi. Bakanlık, tüm sorumluluğun Washington yönetimine ait olduğunu vurguladı.

Bu kapsamda İran, İranşehr’deki askeri tesise, Huveyze’deki tahıl silosuna, Dehloran’daki içme suyu fabrikasına ve Çabahar’daki deniz gözetleme kulesine yönelik saldırıları örnek gösterdi. Açıklamada, söz konusu eylemlerin uluslararası hukukun ve Birleşmiş Milletler Sözleşmesi’nin ihlali olduğu savunuldu.

Bakanlık ayrıca, ABD’nin mutabakatın imzalanmasından sonra 3’üncü kez diplomatik taahhütlerini bozduğu ileri sürülen bir tabloya dikkat çekti. İran’a göre bu durum, sürecin yürütülmesinde kritik rol oynayan diplomatik çabaları olumsuz etkiliyor.

Bender Hamir’de iki köprü hedef alındı

İran devlet televizyonunun aktardığı bilgilere göre, Hürmüzgan eyaletine bağlı Bender Hamir bölgesinde iki köprü hava saldırısıyla vuruldu. Saldırıda, köprülerden birinin üzerindeki bir sivil aracın sürücüsünün yaşamını yitirdiği ifade edildi.

Yaşanan askeri hareketliliğe ilişkin taraflardan henüz kapsamlı bir resmi açıklama gelmedi. Bu nedenle saldırının detayları ve operasyonun kapsamına dair bilgiler, İran basınında yer alan anlatımlarla sınırlı kaldı.

Tehditten sonra saldırı: Köprü ve elektrik santrali vurgusu

Olayın, Trump’ın İran’a yönelik altyapı tehditlerinin hemen ardından gerçekleştiği belirtiliyor. Trump salı günü yaptığı açıklamada, önce “enerji hedeflerini” daha sonra da köprüleri vuracağını söylemişti.

Açıklamasında “Enerji hedeflerini en sona bırakacağım ama sonunda onları da vuracağız. Bu gece, yarın gece ve sonraki gece çok sert vuracağız. Gelecek hafta ise onlar için durum çok daha kötü olacak. Çünkü gelecek hafta sıra elektrik santrallerine ve köprülere gelecek. Müzakere masasına oturmazlarsa tüm elektrik santrallerini ve köprülerini devre dışı bırakacağız” ifadelerini kullanmıştı.

Trump’ın bu sözlerinin ardından İran’daki köprülerin hedef alınması, iki ülke arasında artan gerilimin sahaya yansıması olarak değerlendirildi.

İran: “Misilleme” uyarısı daha önce gelmiştiİran’ın Trump’ın tehditleri karşısında daha önce misilleme uyarısı yaptığı da gündemdeydi. İran Genelkurmay Başkanlığı Sözcüsü Tuğgeneral Ebulfazl Şikarçi, devlet televizyonuna yaptığı açıklamada, İran’ın altyapısına yönelik bir saldırı düzenlenmesi halinde bölgede bulunan tüm altyapı tesislerinin hedef alınacağını vurgulamıştı.

Bu açıklama, son gelişmelerle birlikte yeniden hatırlanırken, saldırıların ardından İran basınında farklı altyapı noktalarının da etkilenebileceğine dair iddialar yer aldı.

Bender Abbas’ta demir yolu bağlantı istasyonuna saldırı iddiası

İran basını, iki köprünün ardından ABD’nin Bender Abbas’ta demir yolu bağlantı istasyonuna da saldırı düzenlediğini duyurdu. Köprülerde olduğu gibi bu iddialara ilişkin de tarafların resmi bir açıklaması aktarılmadı.

Öte yandan Bender Hamir’deki iki köprünün vurulduğu ve bir sivilin hayatını kaybettiği bilgisi, İran devlet televizyonu üzerinden kamuoyuna yansıdı. Gelişmeler, bölgedeki altyapı güvenliğine yönelik gerilimin yeni bir aşamaya geçtiğini gösterirken, ilerleyen saatlerde resmi açıklamaların netleşmesi bekleniyor.

İddianamenin, değerlendirilmek üzere İstanbul 26. Ağır Ceza Mahkemesine gönderildiği belirtildi. Saldırıda, saldırganların IŞİD bağlantılı olduğu yönünde değerlendirme yapılırken resmi açıklamalarda herhangi bir örgüt ismi yer verilmemişti.

7 Nisan’daki saldırıya ilişkin soruşturma tamamlandı

Olay, İstanbul Beşiktaş’ta Levent Mahallesi Cömert Sokak’ta, Yapı Kredi Plaza önündeki polis noktasında meydana geldi. Öğle saatlerinde gerçekleştirilen saldırıda 2 polis yaralanmıştı. Saldırı sırasında 3 saldırgandan 2’si yaralanırken 1 saldırganın öldüğü bilgisi paylaşılmıştı.

Soruşturma sürecinde gözaltına alınanlardan 14 kişi tutuklanmıştı. Polis incelemelerinde, tutuklanan ilk 9 kişinin IŞİD’in hiyerarşik yapılanması içinde bilerek ve isteyerek yer aldığı, örgütle irtibat ve iltisaklarının doğrulandığı yönünde tespitlere ulaşıldığı kaydedilmişti.

14 şüpheli için ağırlaştırılmış müebbet ve 37’şer yıl talebi

İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığınca hazırlanan iddianamede, 14 şüphelinin çeşitli suçlardan cezalandırılması talep edildi. İddianamede, şüpheliler hakkında “kasten öldürmeye teşebbüs”, “anayasal düzeni ortadan kaldırmaya teşebbüs etme” ve “silahlı terör örgütüne üye olma” suçlamaları yer aldı.

Şüpheliler ayrıca “ruhsatsız ateşli silahlarla mermileri satın alma veya taşıma veya bulundurma” suçundan da yargılanacak. Taleplerde, bazı şüpheliler için ağırlaştırılmış müebbet cezası istenirken, diğerleri için 19’ar yıldan başlayıp 37’şer yıla kadar değişen hapis cezaları talep edildi.

İddianamenin mahkemeye sevk edilmesiyle birlikte dava süreci yargılamada başlayacak. Resmi makamlardan yapılan açıklamalarda, öldürülen saldırganla ilgili olarak “dini istismar eden örgüt irtibatı” bulunduğuna dair ifadeler kullanılmıştı. Adalet Bakanlığı da soruşturma kapsamında bir başsavcı vekili ile iki cumhuriyet savcısının görevlendirildiğini duyurmuştu.

Mart ayında bazı ABD Savunma Bakanlığı yetkililerinin, İran petrol ihracatının yaklaşık yüzde 90’ının geçtiği Harg Adası’na yönelik bir operasyon hazırlığını değerlendirdiklerini söylemesiyle senaryo geniş yankı bulmuştu. Ardından 17 Haziran’da taraflar arasında imzalanan mutabakat zaptı bu tartışmayı geri plana itse de, ABD Başkanı Donald Trump’ın Fox News’e verdiği röportajda olası bir işgali dışlamaması yeniden spekülasyonları alevlendirdi.

Küçük adalar bile zor hedef

El Cezire’ye konuşan uzmanlara göre, İran ana karasına sadece birkaç kilometre uzaklıktaki Keşm Adası, ABD açısından en güç hedeflerden biri olarak görülüyor. Londra merkezli King’s College Güvenlik Çalışmaları Bölümü öğretim üyesi Andreas Krieg, küçük adaların bile İran’ın kıyı topçusu, balistik füzeleri, kamikaze İHA’ları ve sürat tekneleri tarafından sürekli vurulabilecek mesafede bulunduğunu belirtiyor.

Krieg’e göre, ABD’nin adaları ele geçirmesi tek başına biten bir görev değil. İşgalin sürdürülmesi, askerlerin sürekli korunmasını, ikmal hatlarının açık tutulmasını ve İran’dan gelebilecek saldırıların kesintisiz biçimde bastırılmasını gerektiriyor. Bu noktada kritik vurgu, “operasyonun kendisi değil, işgali sürdürmek asıl göreve dönüşür” şeklinde yapılıyor.

Uzman, yalnızca sınırlı kapsamlı bir ada operasyonu için bile 5 bin ila 10 bin arasında askerin, hava savunma birliklerinin, mühendis ekiplerinin, sağlık personelinin, lojistik unsurların ve komuta merkezlerinin gerektiğini ifade ediyor. Birden fazla adanın hedef alınması halinde ise ihtiyaç duyulan gücün çok daha yüksek seviyelere çıkabileceği belirtiliyor.

Adayı almak boğazı tamamen susturmayabilir

Analistlere göre İran’ın Hürmüz Boğazı’nı tehdit etme kapasitesi yalnızca adalara bağlı değil. Radar sistemleri, kıyı savunma füzeleri, İHA üsleri ve Devrim Muhafızları komuta merkezlerinin önemli bir bölümü İran ana karasında bulunuyor. Bu nedenle adaların ele geçirilmesi, boğazdaki gemi trafiğini aksatma kabiliyetini tamamen ortadan kaldırmayabilir.

Krieg, tehdidin tamamen sona erdirilmesi için ABD’nin İran’ın geniş güney kıyı şeridini hedef alması, hatta bazı bölgeleri kontrol altına alması gerekebileceğini söylüyor. Ancak bu yaklaşım, adaya yönelik sınırlı bir harekâtın ötesine geçerek geniş kapsamlı bir kara savaşının başlangıcı anlamına geliyor.

Uzmanlara göre İran’ın böyle bir adımı savaşın büyük ölçüde tırmandırılması olarak değerlendirme ihtimali de yüksek. Olası senaryolar arasında Hürmüz Boğazı’na mayın döşenmesi, Körfez’deki enerji altyapılarına saldırılar, ABD üslerinin hedef alınması ve ticaret gemilerine yönelik saldırıların artması gibi başlıklar öne çıkıyor.

Buna ek olarak sigorta maliyetlerinin yükselmesi ve deniz taşımacılığının ciddi biçimde aksaması, küresel enerji piyasaları üzerinde yeni bir baskı oluşturabilir. Uluslararası gözlemciler ise ABD’nin askeri olarak İran adalarını ele geçirebilecek güce sahip olduğunu kabul ediyor; fakat bunun Washington’a uzun süreli bir kara savaşı, yüksek kayıp riski ve ciddi siyasi maliyetler getireceği görüşü öne çıkıyor.

Analistlerin değerlendirmesine göre, böyle bir operasyon kısa vadede “güçlü askeri başarı” görüntüsü verse de ABD’yi kaçınmaya çalıştığı uzun soluklu bir bölgesel kara savaşının içine çekme riski taşıyor. Bu nedenle mevcut koşullarda İran’ın güney adalarının işgali teorik olarak mümkün görünse bile pratikte düşük olasılıklı bir senaryo olarak değerlendiriliyor.

Bölgedeki gelişmeler, ABD ile İran’ın son günlerde karşılıklı saldırılar düzenlemesi ve Hürmüz Boğazı’nda kontrol tartışmalarının arka planında geniş bir çatışma ihtimalini de gündeme taşıdı. ABD tarafı, İran’ın Hürmüz’den geçen ticari gemilere yönelik saldırılarını gerekçe göstererek ablukayı yeniden başlattığını duyurdu.

Devrim Muhafızları’ndan enerji sevkiyatı mesajı

İran Devrim Muhafızları Ordusu, ABD’nin deniz ablukasını yeniden uygulamaya koymasının ardından bölgedeki enerji sevkiyatlarını hedef alan açıklamalar yaptı. Açıklamada, “Bölgeden petrol ve doğal gaz ihracatı ya herkes için yapılacak ya da hiç kimse için yapılmayacak” ifadelerine yer verildi.

İran’ın mesajında, ABD ve müttefiklerinin kullanabildiği diğer ihracat koridorlarının da kapatılabileceği uyarısı dikkat çekti. Bu yaklaşım, enerji hatları üzerinden baskı kurulabileceği yönünde bir sinyal olarak yorumlandı.

Hürmüz Boğazı gerilimi savaş endişesini artırdı

ABD ordusunun, Hürmüz Boğazı’ndan geçen ticari gemilere yönelik İran saldırılarını gerekçe göstererek İran limanlarına deniz ablukasını yeniden devreye aldığını bildirdi. ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı, yedi saat süren operasyonlarda İran kıyılarındaki onlarca askeri hedefin vurulduğunu açıkladı.

ABD Başkanı Donald Trump da ablukanın yeniden başlatılacağını duyurmuştu. Trump, Hürmüz Boğazı’ndan geçen gemilerden yüzde 20 ücret alınmasını gündeme getirmiş, ancak Körfez ülkelerinden gelen talepler üzerine bu plandan vazgeçtiğini söylemişti.

Öte yandan İran tarafında da açıklamalar peş peşe geldi. İran Hükümet Sözcüsü Fateme Muhacirani, ülkenin güneyine yönelik son ABD saldırılarında 30’dan fazla sivilin hayatını kaybettiğini aktardı. Muhacirani, hayatını kaybedenlerin ailelerine başsağlığı dileyerek hükümetin bölge halkının yanında olacağını vurguladı.

İran Sağlık Bakanlığı Sözcüsü Hüseyin Kirmanpur da saldırılarda 260’tan fazla kişinin yaralandığını bildirdi. Yaralıların büyük bölümünün tedavilerinin ardından taburcu edildiği, yaralananlar arasında çocukların da bulunduğu belirtildi. ABD saldırılarında ölenlerin toplam sayısına ilişkin bağımsız kaynaklardan doğrulanmış bir bilanço ise henüz açıklanmadı.

Bampur saldırısı ve “karşılık” mesajı

ABD saldırılarının hedeflerinden biri olarak İran’ın güneydoğusunda yer alan Bampur bölgesindeki 388’inci Mekanize Piyade Tugayı gösterildi. İran devlet televizyonunun aktardığına göre, üste en az 13 füze isabet etti.

Saldırıda aralarında zorunlu askerlik yapanların da bulunduğu yedi askeri personel yaşamını yitirdi, çok sayıda kişi yaralandı. İran ordusu saldırıyı “korkakça bir saldırı” olarak nitelendirirken ABD’ye “uygun zamanda kesin bir karşılık verileceğini” açıkladı.

İran ordusunun açıklamasında ayrıca alınan pasif savunma önlemlerinin kayıpların daha da artmasını engellediği savunuldu. İran tarafı, ABD saldırılarında üssün misafirhanesi, nöbet noktaları ve personel konaklama alanlarının hedef alındığını ileri sürdü.

İran yönetimi, saldırıların mümkün olan en yüksek can kaybına yol açmayı amaçladığını öne sürerek ABD’nin bölgede askeri üslerini ve çıkarlarını hedef alabileceği mesajını verdi.

“Şu an müzakere planımız yok”

Bekayi, ABD ile bir görüşme planı bulunmadığını belirterek savunmaya odaklandıklarını söyledi. Tesnim’in haberine göre Bekayi, “Şu an müzakere planımız yok, savunmaya odaklanmış durumdayız” dedi.

Açıklamada, olası bir mutabakatın nasıl değerlendirileceğine de vurgu yapıldı. Bekayi, mutabakatın “karşılıklı yükümlülüklerden oluşan bir bütün” olduğunu ifade etti. Bekayi ayrıca, “Karşı tarafın mutabakatı ihlal etmesi halinde biz de yükümlülüklerimizi yerine getirmekten kaçınacağız” sözleriyle sürecin karşılıklı uygulama üzerinden ilerleyeceğini dile getirdi.

İhlal halinde yükümlülükler askıya alınabilir

İranlı yetkilinin açıklamasında dikkat çeken bir diğer nokta, bunun “bir usul” olduğu şeklindeki değerlendirme oldu. Bekayi, bu yaklaşımın bundan sonra da geçerli olacağını söyledi. Böylece, müzakere gündeminin kapalı olup olmadığı tartışılırken bile İran’ın şartlı bir çizgide ilerlediği aktarıldı.

Bekayi’nin ifadeleri, taraflar arasında olası adımların atılması halinde “bütünlüğe” dayalı bir yükümlülük anlayışının öne çıkarılacağını gösterdi. Tesnim’e yansıyan açıklamaya göre, taraflardan birinin yükümlülükleri ihlal etmesi durumunda diğer tarafın da karşı adım atacağı belirtiliyor.

İran’ın silahlı kuvvetlerinden “misliyle karşılık” vurgusu

Bekayi, açıklamasını İran’ın savunma yaklaşımıyla da güçlendirdi. İran’ın silahlı kuvvetlerinin ülkesine yönelik her saldırıya “misliyle” karşılık verdiğini söyledi.

Bu çerçevede İran’ın, ABD ile görüşmelere dair “şu an plan yok” mesajını savunma vurgusuyla birlikte sunduğu görülüyor. Açıklama, özellikle bölgesel tansiyonun yüksek olduğu dönemlerde diplomatik süreçlerin nasıl seyredeceğine ilişkin beklentileri etkileyebilecek bir içeriğe sahip.

ABD ile İran arasındaki karşılıklı gerilim, dört gündür devam ederken, CENTCOM’un duyurduğu bu yeni dalga bölgedeki deniz trafiği ve güvenlik tartışmalarını bir kez daha gündeme taşıdı.

Hürmüz Boğazı’nda ticari gemilere odak

CENTCOM, ABD merkezli X platformundaki hesabından yaptığı paylaşımda, saldırıların TSİ 13.00’te (ABD doğu saatiyle 06.00) başladığını belirtti. Paylaşımda, söz konusu saldırıların “İran güçlerinin Hürmüz Boğazı’nda ticari gemilere saldırmak için kullandığı askeri yeteneklerini daha da zayıflatmayı amaçladığı” aktarıldı.

Komutanlığın açıklaması, ABD’nin bölgedeki deniz güvenliğine yönelik tehdit olarak gördüğü unsurları hedef aldığını vurguluyor. CENTCOM ayrıca saldırı dalgasının kapsamını, daha ayrıntılı bir bilgi vermeden duyuruyla sınırlandırdı.

ABD-İran saldırıları dört gündür sürüyor

ABD ve İran’ın karşılıklı saldırıları, dört gündür devam ediyor. Bu süreçte ABD’nin tutumu özellikle müzakere trafiği etrafında şekillenirken, Trump’ın daha önce yaptığı açıklamalar da gerilimin tırmanmasında etkili oldu.

ABD Başkanı Donald Trump, müzakerelere geri dönülmemesi halinde İran’ın köprü ve enerji santrallerinin hedef alınacağına yönelik tehditler savurmuştu. Trump, Fox News’e verdiği röportajda, “Gelecek hafta onlar için çok kötü olacak. Tüm enerji santrallerini vuracağız. Masaya geri dönüp müzakere etmezlerse tüm köprülerini havaya uçuracağız” ifadelerini kullanmıştı.

Bu açıklamalar, saldırı dalgalarının yalnızca anlık misillemelerle sınırlı kalmayacağı yönünde bir çerçeve sunarken, CENTCOM’un yeni hamlesi de bölgedeki tansiyonun azalmadığına işaret ediyor.

Şu an için CENTCOM’un duyurduğu yeni saldırı dalgasına ilişkin hedef ve detaylar, kaynağın aktardığı ifadelerle sınırlı. Ancak saldırıların Hürmüz Boğazı’nda ticari gemilere yönelik tehdit unsurlarını zayıflatmayı amaçladığı vurgusu, bölgesel riskleri artıran ana başlıklardan biri olmaya devam ediyor.

Erken dönemde su kısıtlamaları başladı

Toplantıda değerlendirmelerde bulunan Barbut, Fransa’nın “olağanüstü” ve “son derece endişe verici” bir kuraklık döneminden geçtiğini söyledi. Erken bir dönemde su kısıtlamalarının görülmeye başlandığını belirten Barbut, mevcut durumun ülke genelinde önemli bir baskı oluşturduğunu aktardı.

Şu anda Fransa ana karasında 99 ilde kısmen ya da tamamen su kullanımına yönelik kısıtlamalar uygulandığı ifade edildi. Bu kısıtlamaların ülkenin tamamını kapsadığına dikkat çekilirken, vatandaşların günlük hayatını ve çeşitli faaliyetleri doğrudan etkileyen bir çerçeve oluştuğu görüldü.

43 ilde “kriz” seviyesi

Barbut, 99 il arasından 43’ünün su konusunda “kriz” seviyesinde bulunduğunu söyledi. Bu illerde yaşayanların suyu yalnızca öncelikli konularda kullanabildiği vurgulandı. Böylece kısıtlamaların sadece geçici uyarılardan ibaret olmadığı, bazı bölgelerde daha sıkı uygulamalara geçildiği anlaşıldı.

İlkbaharda yağışların mevsim normallerinde seyrettiği bilgisine rağmen kuraklık yaşanmasını özellikle dikkat çekici bulan Barbut, durumu endişe verici olarak değerlendirdi. Barbut, iklim değişikliğinin su döngüsünde ciddi düzensizliklere yol açtığını savunarak, sorunun sadece kısa vadeli hava koşullarıyla açıklanamayacağına işaret etti.

Öte yandan su kısıtlamalarının hayata geçirilmesi için ülke genelinde 206 valilik kararı alındığı aktarıldı. Kararların, farklı bölgelerdeki ihtiyaç ve risk düzeylerine göre kademeli biçimde uygulamaya yansıtıldığı belirtilirken, kuraklığın seyrine göre yeni tedbirlerin gündeme gelebileceği izlenimi oluştu.

ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), İran’a yönelik saldırıların Washington saatiyle 06.00’da, Türkiye saatiyle 13.00’te başladığını bildirdi. Komutanlık, bu adımın planlı bir operasyon kapsamında yürütüldüğünü vurguladı.

Operasyon ne amaçla yapıldı?

CENTCOM açıklamasında, operasyonların İran güçlerinin Hürmüz Boğazı’nda ticari gemilere yönelik saldırılarda kullandığını öne sürdüğü askeri kapasiteyi daha da zayıflatmak amacıyla düzenlendiği ifade edildi. Bu kapsamda hedefin, deniz trafiğini etkileyen eylemlerde kullanılabildiği belirtilen unsurlar olduğu aktarıldı.

Komutanlık, bölgede ticari gemilere dönük saldırılarla ilişkilendirilen kapasitenin azaltılmasının amaçlandığını söylerken, operasyonun bu doğrultuda planlandığını belirtti. ABD’nin açıklamasında, saldırı dalgasının böyle bir gerekçeyle gündeme geldiği kaydedildi.

Gerilim hangi noktada tırmandı?

ABD’nin İran’a yönelik yeni saldırıları, deniz ablukasının yeniden uygulamaya konulmasının ardından bölgede gerilimin tırmandığı bir döneme denk geldi. Hürmüz Boğazı’nın bölgesel ticaret açısından kritik önem taşıdığı dikkate alındığında, deniz güvenliği tartışmalarının da giderek daha fazla gündeme gelmesi bekleniyor.

Yaşanan gelişmelerin ardından CENTCOM’un saldırı dalgasını duyurması, bölgedeki tansiyonun kısa sürede yeni bir aşamaya geçebileceği yorumlarını beraberinde getirdi. Açıklamada ayrıca, operasyonların İran kaynaklı olduğu öne sürülen saldırılarla bağlantılı kapasiteyi zayıflatmayı hedeflediği tekrarlandı.

Şu an için CENTCOM’un açıklaması, saldırıların zamanlaması ve hedeflenen kapasiteyle sınırlı bilgiler içeriyor. Ancak ABD’nin bu adımı, bölgedeki deniz güvenliği ve çatışma riskleri açısından yeni bir hareketlilik olarak değerlendiriliyor.

Hamaney’in naaşının, Tahran, Kum, Necef ve Kerbela’daki törenlerin ardından Meşhed’de toprağa verilmesi planlanıyor. Tören alanında, Hamaney’e duyulan bağlılığı gösteren yoğun bir kalabalık dikkat çekerken cenaze korteji halkın arasından geçirildi.

Meşhed’de binlerce kişiyle cenaze töreni

Hamaney için Meşhed kentinde düzenlenen cenaze törenine çok sayıda İranlı katıldı. Katılımcılar ellerinde çeşitli bayraklar taşırken, kalabalık Şirazi ve Nevvab Safevi caddelerini doldurdu. Tören boyunca kortejin ilerleyişiyle birlikte coşkulu bir atmosfer oluştu.

Tören sırasında ABD ve İsrail karşıtı sloganlar atıldı. Hamaney’in cenazesini taşıyan araç, halkın arasında dolaştırılarak kalabalığın cenazeye eşlik etmesi sağlandı.

ABD-İsrail saldırıları sonrası uçuşlar ve defin hazırlığı

Meşhed’deki cenaze töreni, ABD’nin İran’a yönelik saldırılarının devam ettiği bir dönemde gerçekleştirildi. Bu nedenle İran savaş uçakları, tören alanının çevresinde uçuş gerçekleştirdi. Törenin güvenlik ve atmosferini etkileyen bu hareketlilik, olayın güncel gerilimle iç içe geçtiğini gösterdi.

Hamaney’in cenazesi, Ayetullah Nuri Hamedani’nin kıldıracağı cenaze namazının ardından İmam Rıza Türbesi’nde kendisine ayrılan özel alana defnedilecek. Böylece, Hamaney’in Meşhed’deki uğurlanışı namazın ardından törenin son bölümüne geçecek.

Trump, ABD’nin İran’a karşı attığı adımları “karşılık” vurgusuyla anlatırken, İran tarafının da bir anlaşma istediğini söyledi. Zirvede öne çıkan başlıklar arasında ise savunma harcamaları ve ittifak içi dayanışma mesajları yer aldı.

İran’a karşılık açıklaması: “20 katıyla karşılık verdik”

Trump, İran’a yönelik saldırıların yeniden gündeme gelmesinin ardından, ABD’nin son askeri operasyonlarını değerlendirdi. “Onlar bize her vurduğunda biz 20 katıyla karşılık vereceğiz” dediğini hatırlatan Trump, “dün gece bunu yaptık” ifadesini kullandı.

İran’ın da bazı adımlar attığını ancak bunların ABD saldırılarına karşılık niteliğinde olduğunu belirten Trump, askeri açıdan durumu lehine yorumladı. Trump, “Askeri açıdan zaten kazandık. Ellerinde çok az şey kaldı” sözleriyle, operasyonların sonucuna dair mesaj verdi.

ABD’nin İran konusunda bir anlaşma zemini arayıp aramadığına ilişkin soruya da yanıt veren Trump, İran’ın tutumunu “anlaşma yapmayı çok istiyorlar” diye özetledi. Trump, “Kısa süre önce aradılar. Anlaşmayı o kadar çok istiyorlar ki” şeklinde konuştu.

Trump, yapılacak anlaşmaya uyum konusunda ise temkinliydi: “Sadece buna değer olup olmadıklarını bilmiyorum. Yapılacak bir anlaşmaya sadık kalacaklarından emin değilim. Sorun da bu” değerlendirmesinde bulundu.

NATO Ankara Zirvesi ve Türkiye vurgusu

NATO Ankara Zirvesi’nin “son derece verimli” geçtiğini belirten Trump, etkinlik boyunca iki günlük sürecin kendisi için olumlu geçtiğini söyledi. “İki çok iyi gün geçirdik” diyen Trump, Türkiye ile ilişkilerde ticaret boyutunu öne çıkararak sözlerini sürdürdü.

Trump, “Türkiye ile çok iyi ticaret anlaşmaları yaptık. Çok iyi bir ortak oldular” ifadelerini kullandı. Ayrıca Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan için de “Bu arada kendisi harikaydı” diyerek zirvedeki temaslara ilişkin memnuniyetini dile getirdi.

Zirve kapsamında görüşmelerde ele alınan konulara da değinen Trump, Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed Şara ile ilgili değerlendirmelerini paylaştı. Şara’nın ülkesini birleştirme konusunda başarılı olduğunu savunan Trump, “Harika bir iş çıkardı. Suriye’yi birleştirdi” açıklamasında bulundu.

Trump, Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy ile de “çok iyi bir görüşme” gerçekleştirdiğini söyledi. Bu temasları zirvenin genel gündemiyle birlikte değerlendiren Trump, ittifak içi dayanışma vurgusunu da tekrarladı.

İttifakta birlik, savunma harcamaları ve İran’ın nükleer silah gündemi

Trump, zirvede Avrupa müttefiklerinin savunma harcamaları konusunda önemli adımlar attığını söyledi. “Bugün büyük bir birlik ve beraberlik vardı. NATO gerçekten uzun bir yol katetti” diyen Trump, ittifak içinde yıllardır ABD’nin daha fazla mali yük üstlendiğini savundu.

Amerika’nın yıllardır adil olmayan bir mali yük taşıdığını öne çıkaran Trump, Avrupa ülkelerinin daha fazla savunma harcaması yapma yönünde taviz verdiğini dile getirdi. “Bugünkü toplantı birçok meseleyi çözdü. İnsanlar ABD’ye uzun zamandır adil davranılmadığını anladı” ifadesini kullandı.

İran konusunun ise bir savaş meselesi değil, nükleer silahların ortadan kaldırılması hedefiyle ilgili olduğunu iddia eden Trump, “Bence herkes bundan memnun olmalı” diye konuştu.

Trump’a İran’ın ticari gemilere yönelik saldırıları da soruldu. “Dürüst olmak gerekirse bu biraz çılgınca. Biraz dengesiz davranıyorlar ama yine de anlaşmayı çok istiyorlar” yanıtını veren Trump, karşı tarafın niyetine dair değerlendirmesini anlaşma isteği üzerinden sürdürdü.

Velayeti’nin açıklamaları, Trump’ın Ankara’da düzenlenen NATO liderler zirvesi sonrasında basına yansıyan sözleriyle aynı gün gündeme geldi. ABD’nin dün gece gerçekleştirdiği saldırılara da değinen Velayeti, yeni bir gerilim dalgasının sorumluluğunun Trump’ta olduğunu ileri sürdü.

“Maceracı girişim” eleştirisi

Ali Ekber Velayeti, ABD’nin dün gece yaptığı saldırıları ve Trump’ın bugün dile getirdiği ifadeleri “maceracı girişim” şeklinde değerlendirdi. Velayeti, Trump’ı hem yeni gerilimlerin sorumlusu olmakla hem de var olan mutabakatı bozduğunu sözlü olarak kabul etmemekle suçladı.

Velayeti ayrıca Trump’ın, bölgeyi tekrar ateşe sürüklediğini belirterek eleştirilerini sertleştirdi. İran tarafının bu tür hamlelere karşı tutumunun net olduğunu vurgulayan açıklamada, ABD’nin söylemlerinin ve eylemlerinin gerilimi büyüttüğü görüşü öne çıktı.

“ABD bütün saldırılarına” yanıt vurgusu

Velayeti, X hesabından yaptığı paylaşımda Tahran yönetiminin daha önce de benzer bir uyarıyı dile getirdiğini ifade etti. Bölgenin “siyasi kumar oynanacak bir yer” olmadığına dikkat çeken Velayeti, ABD’nin saldırılarına karşı cevap vermeyi sürdüreceklerini kaydetti.

Trump’ın bugün Ankara’daki NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi’ndeki konuşmasında, İran’a yönelik yeni bir saldırı düzenleyebileceklerini söylediği aktarılırken, İranlı yetkilinin yanıtı da bu açıklamaların ardından geldi.

Öte yandan Trump’ın, zirve kapsamında Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy ile görüşmelerin ardından basına değerlendirmelerde bulunduğu belirtildi. Trump’ın, “Dün gece onları çok sert vurduk. Büyük ihtimalle bu akşam İran’ı çok sert şekilde vuracağız” ifadelerini kullandığına yer verildi.

Ankara’nın ev sahipliği yaptığı 36. NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi sürerken, ABD tarafının İran’a yönelik olası yeni hamleleri konuşulmaya devam ediyor. İran cephesinde ise Ali Ekber Velayeti’nin mesajı, olası adımlara karşı “daha önce olduğu gibi” cevap verileceği yönünde şekillendi.

Raporun dikkat çeken kısmı, şiddetin en çok “korunması gereken yer” olarak görülen evde yoğunlaşması oldu. Haziran ayında hayatını kaybeden kadınların 23’ü evinde öldürüldü.

Şiddetin merkezi yine ev

Haziran verilerine göre cinayetlerin bir kısmı kamusal alanlarda da yaşandı. Yedi kadın sokak ve park gibi yerlerde yaşamını yitirirken, iki kadın ormanlık bölgelerde, üç kadın ise sulak alanlarda öldürüldü. Bir vakada ise ölüm yeri belirlenemedi.

Faillere ilişkin dağılımda da aile içi şiddet öne çıkıyor. Katledilen 15 kadın, aile içindeki erkekler tarafından öldürüldü. Dört kadın, boşandığı ya da boşanma aşamasında olduğu erkek tarafından hayatını kaybetti. İki kadın birlikte yaşadığı erkek tarafından öldürülürken, bir kadın ayrıldığı erkek tarafından öldürüldü.

Rapor ayrıca bazı cinayetlerde failin kimliğinin tespit edilemediğini aktarıyor. Dört kadın diğer erkekler tarafından öldürülürken, bir cinayette fail tespit edilemedi. Şüpheli olarak kayda geçen 10 kadın da ayrıca belirtilen başlıklar arasında yer aldı.

Yöntemlerde ateşli silah ilk sırada

Rapora göre öldürülen kadınların yüzde 45’i 19-35 yaş aralığında bulunuyor. En genç kurban 21 yaşında olurken, en yaşlı kadın 70 yaşındaydı. Yaş dağılımı, şiddetin farklı yaş gruplarını hedef aldığını gösteriyor.

Ölüm yöntemlerinde ise ateşli silahlar ilk sırada yer aldı. Haziran ayında 14 kadın silahla öldürülürken, altı kadın kesici aletle, üç kadın darp edilerek yaşamını yitirdi. İki kadın yüksekten düşme sonucu hayatını kaybederken, iki kadın asılı halde bulundu. Bir kadın ise boğularak öldürüldü.

Türkiye Kadın Dernekleri Federasyonu Başkanı Canan Güllü, kadın cinayetlerinin “münferit” değil, yapısal bir sorun olduğunu vurguladı. Güllü, kadınların en çok kendilerini güvende hissetmeleri beklenen evlerinde ve en yakınları olan eşleri, eski eşleri ya da aile bireyleri tarafından öldürüldüğünü belirtti. Ayrıca aile kavramına dair toplumsal algının uzaklaşmasına işaret eden Güllü, “Ailenin koruyan değil öldüren bir yapıya dönüşmesi”nin üzerinde düşünülmesi gereken toplumsal kırılma olarak görüldüğünü söyledi.

Güllü, ateşli silahlarla işlenen cinayetlerdeki artışa da dikkat çekerek bireysel silahlanmanın kadınların yaşam hakkını doğrudan tehdit eden bir güvenlik sorununa dönüştüğünü ifade etti. Bireysel silahlanmayı sınırlandıracak politikaların kararlılıkla uygulanması gerektiğini belirten Güllü, İLO C190 sözleşmesi ve çalışma hayatında şiddet ve tacizin önlenmesine dair sözleşmenin imzalanması gerektiğini aktarırken cezasızlık algısına son verilmesi çağrısında bulundu.

Valilik, olası olumsuzluklara karşı vatandaşların tedbirli olmasını istedi. Daha önceki yağışların bazı bölgelerde su baskınlarına yol açtığı hatırlatılarak, sel ve ulaşımda aksama gibi risklere karşı dikkat çağrısı yapıldı.

Perşembe sabahı Avrupa Yakasında yerel kuvvetli yağış

İstanbul Valiliği, 09.07.2026 Perşembe sabah saatlerinden sonra kentin Avrupa Yakasında yerel olarak kuvvetli sağanak ve gök gürültülü sağanak beklendiğini bildirdi. Uyarıda, yağışın belirli saat aralığında etkili olmasının öngörüldüğü vurgulandı.

Valilik açıklamasında, yağış sırasında sel, su baskını, yağış anında kuvvetli rüzgar ve ulaşımda aksamalar gibi olumsuzluklara karşı dikkatli ve tedbirli olunması gerektiği belirtildi.

Geçen yağışlar su baskınlarını gündeme getirmişti

İstanbul’da geçtiğimiz cumartesi günü aralıklı sağanağın bazı bölgelerde su baskınlarına neden olduğu ifade edildi. Bu nedenle yeni uyarıların, olası riskleri önceden hatırlatmayı amaçladığına dikkat çekildi.

Valilik, Meteoroloji Genel Müdürlüğü değerlendirmelerine dayanarak yapılan son değerlendirmelerin ardından yeni uyarı geçtiğini kaydetti. Vatandaşların yağışın etkisini artırabileceği saatlere göre hareket etmesi gerektiği aktarıldı.

Uyarı kapsamında, yağış sırasında meydana gelebilecek olumsuzluklara karşı hazırlıklı olunması isteniyor. Özellikle sabah saatlerinden itibaren Avrupa Yakasında beklenen yağışın yerel ve kuvvetli seyredebilmesine karşı dikkatli olunması çağrısı öne çıkıyor.

Gerilimin tırmanmasının sonuçlarından ABD’nin sorumlu tutulacağı belirtilen açıklamada, İran’ın kendi toprak bütünlüğünü ve bağımsızlığını korumak için savunmadan geri durmayacağı ifade edildi. Ayrıca saldırıların çıkış noktalarının hedef alınmaya devam edileceği kaydedildi.

İzleme noktalarına saldırı “ihlal” sayıldı

İran Dışişleri Bakanlığı açıklamasında, ABD’nin İran’ın güney sahillerinde yer alan bazı izleme noktalarına yönelik saldırılarının, mutabakat zaptının savaşın sona erdirilmesine ilişkin birinci maddesinin ihlali anlamına geldiği belirtildi. İran’a göre bu saldırılar, mutabakatın ana çerçevesini fiilen boşa çıkardı.

Açıklamada, ABD’nin İran’a yönelik hamlelerinin yalnızca saldırılarla sınırlı olmadığı; ABD Hazine Bakanlığı’nın, İran’ın petrol satışına yönelik yaptırımların kaldırılmasına dair kararını iptal etmesinin de süreci geriye çektiği ifade edildi. İran, bu adımı mutabakatın ruhuna aykırı bir gelişme olarak değerlendirdi.

Hürmüz ve Lübnan vurgusu

İran tarafı, Hürmüz Boğazı’na ilişkin İran’ın ortaya koyduğu düzenlemelerin ihlal edildiğini savundu. Açıklamada ayrıca “Siyonist rejimin Lübnan’a yönelik saldırılarını sürdürmesi” ifadesiyle, bölgesel saldırıların da mutabakat zaptının temel hükümlerini geçersiz hale getirdiği iddia edildi.

İran’ın açıklamasında, bu çerçevede kullanılan ifadeler şöyle: “ABD’nin İran’a yönelik saldırılarını tekrarlaması ve ABD Hazine Bakanlığı’nın, İran’ın petrol satışına yönelik yaptırımların kaldırılması kararını iptal etmesi, Hürmüz Boğazı’na ilişkin İran’ın ortaya koymuş olduğu düzenlemelerin ihlal edilmesi ve Siyonist rejimin Lübnan’a yönelik saldırılarını sürdürmesi mutabakat zaptının temel hükümlerini geçersiz hale getirmiştir.”

İran’ın öne çıkardığı diğer unsur ise ABD’nin eylemlerinin yarattığı risklerin kimin sorumluluğunda olacağı konusu oldu. Açıklamada, gerilimin tırmandırılmasının doğuracağı sonuçlardan ABD’nin sorumlu olacağı vurgulandı.

“Toprak bütünlüğünü korumaktan geri durmayacağız”

İran Dışişleri Bakanlığı, İran’ın toprak bütünlüğünü ve bağımsızlığını korumak için kendini savunmaktan geri durmayacağını belirtti. Ayrıca saldırıların çıkış noktalarının hedef alınmaya devam edileceği kaydedildi.

Basra Körfezi’nin güneyindeki ülkelere de çağrı niteliği taşıyan bir uyarı yapıldı. İran, bu ülkelere topraklarını ABD’nin İran’a yönelik saldırılarında kullandırmamaları gerektiği yönündeki uluslararası yükümlülükleri hatırlattı.